Search
Close this search box.
Search
Close this search box.
Search
Close this search box.
Search
Close this search box.

ҮЙЛ ЯВДАЛ

Дэд бүтцийн хөгжлийн сайд С.Зориг

2021.08.26

Монгол Улсад орчин цагийн харилцаа холбооны салбар үүсэж хөгжсөний 100 жилийн ой энэ онд тохиож байгаа билээ. Энэхүү ойн хүрээнд салбарын түүхэн замналыг цувралаар хүргэж буй билээ. Энэ удаад 1998 оноос Дэд бүтцийн хөгжлийн сайдаар ажиллаж байсан Санжаасүрэнгийн Зоригийн тухай өгүүлж байна. С.Зориг нь 1962 онд Улаанбаатар хотод төрж, 1970-1980 онд нийслэлийн 23 дугаар дунд сургуульд суралцан төгсчээ. 1980-1985 онд Москва хотын М.В. Ломоносовын нэрэмжит Улсын их сургуульд суралцаж, нийгэм судлаач, багшийн мэргэжил эзэмшсэн байна. Тэрээр 1985-1986 онд Улаанбаатар хотын Хувьсгалт залуучуудын эвлэл (ХЗЭ)-ийн төв хороонд зааварлагч, 1986-1989 онд Монгол Улсын Их Сургуулийн аспирант, 1988-1990 онд Монголын Ардчилсан холбооны ерөнхий зохицуулагчаар ажиллаж байжээ. С.Зориг 1990-1992 онд АИХ-ын депутатаар сонгогдон, Монголын парламентын бүлгэмийн гүйцэтгэх хорооны даргаар, 1992, 1996 онд УИХ-ын гишүүнээр улиран сонгогдож, Төрийн байгуулалт ба Аюулгүй байдал, гадаад бодлогын байнгын хорооны даргаар ажиллаж, 1998 оны 5 дугаар сараас, мөн оны 10 дугаар сар хүртэл Засгийн газрын гишүүн бөгөөд Дэд бүтцийн хөгжлийн сайд, сайдын үүрэг гүйцэтгэгчийн алба хашсан байна. С.Зориг 1980-аад оны эцсээс манай оронд өрнөсөн ардчилсан хөдөлгөөний удирдагчийн нэг, Монгол Улсыг ардчилал, зах зээлийн харилцаанд шилжүүлэх үйл хэрэгт ухамсарт амьдралаа зориулсан төр, нийгмийн нэрт зүтгэлтэн байлаа. Тэрээр Монгол Улсын шинэ Үндсэн хууль болон тус улсын эдийн засаг төр, нийгмийн шинэ харилцааг зохицуулахад чиглэгдсэн олон хууль, дүрэм, журмыг боловсруулан баталж мөрдүүлэхэд ихээхэн хүчин зүтгэл гаргаж байв. Үүний дотор эрчим хүч, авто зам, харилцаа холбоо, барилга, хот байгуулалтын ба орон сууцны хувьчлал, аялал жуулчлалын зэрэг Монгол Улсын дэд бүтцийн чухал хуулиудыг батлан мөрдүүлжээ. Эх сурвалж: Н.Төмөрхүү “Монгол Улсын шуудангийн түүхэн товчоон” 2011 он Мэдээлэл бэлтгэсэн: Монгол Улсын Зөвлөх инженер Н.Цэвээндарь

Бусад мэдээ

Цахим хөгжил, харилцаа холбооны сайд Н.Учрал төрийн үйлчилгээг цахим хэлбэрээр үзүүлэхтэй холбоотойгоор хууль хоорондын давхардал, хийдэл, зөрчлийг арилгах хуулийн төслүүдийг өргөн мэдүүллээ

Улсын Их Хурлын гишүүн, Засгийн газрын гишүүн, Цахим хөгжил, харилцаа холбооны сайд Н.Учрал төрийн үйлчилгээг цахим хэлбэрээр үзүүлэхтэй холбоотойгоор хууль хоорондын давхардал, хийдэл, зөрчлийг арилгах зорилгоор Эрүүл мэндийн тухай хуульд нэмэлт оруулах тухай, Эрүүл мэндийн даатгалын тухай хуульд нэмэлт оруулах тухай болон бусад хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай хуулийн төслийг өнөөдөр (2023.05.29) Улсын Их Хурлын дарга Г.Занданшатарт өргөн мэдүүллээ. Монгол Улсын Их Хурлаас баталсан цахим хөгжлийг дэмжсэн багц хуулийн хүрээнд болон Архив, албан хэрэг хөтлөлтийн тухай хуульд заасан “бичгээр” гэсэн нэр томьёоны агуулгад цаасан, эсхүл цахим хэлбэрийн аль алиныг нь хамааруулж ойлгохоор заасан. Гэвч бусад салбарын хуулиудад заасны дагуу “бичгээр” гэснийг хэрэгжүүлэхдээ зөвхөн цаасан хэлбэрт байгаа бичгийг тооцож, ойлгож, хэвшиж ирсэн нь мэдээлэл солилцоо, үйлчилгээг цахим хэлбэрээр хүргэхэд хүндрэл үүсгэж, Монгол Улсын цахим шилжилтийг удаашруулах нөхцөл байдалд хүргэхээр байгааг салбарын сайд онцлов. Цахим хөгжил, харилцаа холбооны яамнаас Монгол Улсад хүчин төгөлдөр үйлчилж буй 430 гаруй хуулийг судалжээ. Эдгээр хуульд зөвхөн “бичгээр” буюу “цаасан хэлбэрээр” гэж заасан үг хэллэгтэй 169 хуулийн 869 хэсэг байгаа бөгөөд цахим хэлбэрээр үйл ажиллагаа явуулахыг үгүйсгэсэн агуулгатай байна. Мөн “цаасаар”, “өөрийн биеэр”, “хуулбар”, “бичгээр хүргүүлнэ” гэж цаасан суурьтай баримт бичгийг шаардсан хэсгүүд ч түгээмэл байгаа аж. Иймд хуулиудад заасан “бичгээр” гэснийг “цаасан, эсхүл цахим хэлбэрээр” гэж өөрчилж, хууль хоорондын нийцлийг хангах, ойлголтын зөрүүг арилгах хэрэгцээ шаардлага үүссэн байна. Төрийн үйл ажиллагааг цахим хэлбэрээр явуулах, иргэн, хуулийн этгээдийн төрийн байгууллагаас авах үйлчилгээг цахимжуулах, цахим баримт бичгийг хүлээн зөвшөөрөх, нотлох баримтын хэмжээнд үнэлдэг байх нөхцөлийг бүрдүүлэх зорилгоор нийт 120 хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулахаар холбогдох хуулийн төслүүдийг боловсруулжээ. Монгол Улсын Засгийн газрын 2020 оны санхүүгийн нэгдсэн тайлангаас үзвэл бичиг хэргийн зардалд 25.3 тэрбум төгрөг, шуудан, холбоо, интернэтийн төлбөрт 20.1 тэрбум төгрөгийг зарцуулсан. Түүнчлэн нэг албан бичгийг шуудангаар илгээж, тухайн байгууллага нь хүлээн авахад дунджаар 1-7 өдрийг зарцуулдаг байна. Цахим гарын үсгийн тухай хууль батлагдсанаас хойш бүртгэлийн байгууллагаас 354.739 тоон гарын үсгийг олгосон ч хэрэглээ хангалтгүй хэвээр байгаа юм. Хуулийн төслүүд батлагдсанаар иргэн, хуулийн этгээдэд төрийн үйлчилгээ, мэдээллийг цахим хэлбэрээр хүргэх боломжийг нэмэгдүүлж, мэдээлэл дамжуулах, солилцоход цаг хугацаа хэмнэж, зардлыг бууруулах, төрийн үйлчилгээг хялбар, шуурхай авах нөхцөлийг бүрдүүлнэ. Мөн цахим баримт бичгийн хэрэглээг дэмжиж, хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны явцад нотлох баримтын хэмжээнд үнэлж, эрх зүйн хүчин чадал бий болно гэдгийг төслийн танилцуулгад дурджээ хэмээн Улсын Их Хурлын Хэвлэл мэдээлэл, олон нийттэй харилцах газраас мэдээлэв.

Төрийн жинхэнэ албан хаагчдын 2025 оны жилийн эцсийн гүйцэтгэлийн үнэлгээ, тайлан

Д/д Албан тушаал Албан хаагчийн овог, нэр Үнэлгээ Гүйцэтгэлийн тайлан Нэг. Стратеги, бодлого, төлөвлөлтийн газар 1 Стратеги, бодлого, төлөвлөлтийн газрын дарга Ц.Борхүү 93.2          Гүйцэтгэлийн тайлан 2 Харилцаа холбооны бодлого хариуцсан ахлах шинжээч Г.Болорчимэг 95          Гүйцэтгэлийн тайлан 3 Салбарын хууль, эрх зүйн асуудал хариуцсан ахлах шинжээч Б.Солонго 96.6       Гүйцэтгэлийн тайлан 4 Цахим шилжилтийн бодлого хариуцсан ахлах шинжээч Ч.Болор-Эрдэнэ 95.9 Гүйцэтгэлийн тайлан 5 Мэдээллийн технологийн үйлдвэрлэл, инновацын бодлого хариуцсан ахлах шинжээч М.Солонго 94.8       Гүйцэтгэлийн тайлан 6 Радио давтамжийн бодлого хариуцсан  шинжээч С.Онончимэг 95.1   Гүйцэтгэлийн тайлан 7 Өргөн нэвтрүүлгийн бодлого хариуцсан шинжээч Э.Оюун-Эрдэнэ 94.4       Гүйцэтгэлийн тайлан 8 Салбарын стандарт, статистик хариуцсан шинжээч Б.Нинж-Эрдэнэ 91.9       Гүйцэтгэлийн тайлан 9 Хөгжлийн бодлогын баримт бичиг, тогтоол шийдвэр, төсөл хөтөлбөрийн хэрэгжилт, нэгдсэн төлөвлөлт, тайлагналт хариуцсан шинжээч Д.Мөнхсарнай 94          Гүйцэтгэлийн тайлан 10 Шуудан, цахим худалдааны бодлого хариуцсан ахлах мэргэжилтэн Б.Тунгалаг 95.1   Гүйцэтгэлийн тайлан 11 Хиймэл дагуулын сүлжээний төлөвлөлт хариуцсан ахлах мэргэжилтэн Б.Заяабаяр 94          Гүйцэтгэлийн тайлан 12 Цахим ур чадвар хариуцсан мэргэжилтэн Д.Сэлэнгэ 93          Гүйцэтгэлийн тайлан 1.1.Хиймэл оюун, их өгөгдлийн хэлтэс 13 Хиймэл оюун, их өгөгдлийн хэлтсийн дарга Б.Эрдэнэ 91.8       Гүйцэтгэлийн тайлан 14 Хиймэл оюуны бодлого хариуцсан ахлах мэргэжилтэн Б.Эрдэнэчимэг 93.2        Гүйцэтгэлийн тайлан Хоёр.Төрийн захиргааны удирдлагын газар 15 Хүний нөөц, сургалт хариуцсан ахлах шинжээч Б.Загарсүрэн  90         Гүйцэтгэлийн тайлан 16 Гүйцэтгэлийн төлөвлөгөөний боловсруулалт, тайлагналт хариуцсан ахлах мэргэжилтэн Э.Анхбаяр 86.6        Гүйцэтгэлийн тайлан 17 Салбар хороод хариуцсан ахлах мэргэжилтэн Б.Батцэцэг 88.2       Гүйцэтгэлийн тайлан 18 Байгууллагын кибер аюулгүй байдал, цахимжилт хариуцсан мэргэжилтэн Б.Баярсайхан 91.1       Гүйцэтгэлийн тайлан 19 Архив-бичиг хэрэг хариуцсан мэргэжилтэн М.Мөнхзаяа 94.4       Гүйцэтгэлийн тайлан 20 Архив-бичиг хэрэг хариуцсан мэргэжилтэн Б.Уранзаяа 88.5       Гүйцэтгэлийн тайлан 21 Мэдээллийн технологийн ажилтан Ж.Сэржаншин 85.1       Гүйцэтгэлийн тайлан 2.1.Хөрөнгө оруулалт, санхүүгийн хэлтэс 22 Төсвийн ерөнхийлөн захирагч, салбар болон харьяа байгууллагын хүрээний дотоод аудит хариуцсан ахлах шинжээч П.Дэлгэрмаа  93          Гүйцэтгэлийн тайлан 23 Салбарын төсвийн нэгдсэн төлөвлөлт хариуцсан шинжээч Д.Мөнхсолонго 92.9       Гүйцэтгэлийн тайлан 24 Санхүүгийн нэгтгэсэн тайлан хариуцсан шинжээч бөгөөд ерөнхий нягтлан бодогч С.Лхам 93.2       Гүйцэтгэлийн тайлан 25 Худалдан авах ажиллагаа, төрийн сангийн тайлан баталгаажуулалт хариуцсан ахлах мэргэжилтэн Ц.Халиун 91.8       Гүйцэтгэлийн тайлан 26 Сангийн хөрөнгө төлөврүүлэлт, төлбөр тооцоо хариуцсан мэргэжилтэн Б.Отгонзул 91.8        Гүйцэтгэлийн тайлан 27 Ахлах нягтлан бодогч О.Золзаяа 91.8       Гүйцэтгэлийн тайлан 28 Аж ахуй хариуцсан ажилтан М.Мөнхжаргал 90          Гүйцэтгэлийн тайлан 2.2.Хууль, эрх зүй, хамтын ажиллагааны хэлтэс 29 Хууль, эрх зүй, хамтын ажиллагааны хэлтсийн дарга Л.Нямдорж  85.2   Гүйцэтгэлийн тайлан 30 Гадаад хамтын ажиллагааны асуудал хариуцсан шинжээч П.Ариунтуул 98           Гүйцэтгэлийн тайлан 31 Гадаад айлчлал, томилолт, зохион байгуулалт хариуцсан мэргэжилтэн Н.Лувсаншарав 95.5    Гүйцэтгэлийн тайлан 32 Тушаал шийдвэр хариуцсан мэргэжилтэн Ц.Эрдэнэцэцэг 90          Гүйцэтгэлийн тайлан Сайдын ажлын алба 33 Сайдын хэвлэлийн төлөөлөгч Л.Гантуяа 88.5 Гүйцэтгэлийн тайлан 34 Сайдын туслах Б.Номунзул 90 Гүйцэтгэлийн тайлан Гурав.Дижитал шилжилт, инновацын бодлогын хэрэгжилтийг зохицуулах гзар 35 Дижитал шилжилт, инновацын бодлогын хэрэгжилтийг зохицуулах газрын дарга Д.Батбаяр  88.5 Гүйцэтгэлийн тайлан 36 Цахим шилжилтийн бодлогын хэрэгжилт хариуцсан ахлах шинжээч Т.Пүрэвсүрэн 90.5 Гүйцэтгэлийн тайлан 37 Үндсэн болон дэмжих систем хариуцсан шинжээч Б.Отгонбаяр 85.6 Гүйцэтгэлийн тайлан 38 Салбар дундын зохицуулалт хариуцсан шинжээч Г.Энхтулга 96.8 Гүйцэтгэлийн тайлан 39 Салбар дундын зохицуулалт хариуцсан ахлах мэргэжилтэн Э.Мөнгөнчимэг 85.2 Гүйцэтгэлийн тайлан 40 Орон нутгийн цахим шилжилт хариуцсан ахлах мэргэжилтэн Б.Лхагвадолгор 86 Гүйцэтгэлийн тайлан 41 Цахим шилжилтийн төсөл хөтөлбөрийн бүртгэл хэрэгжилт хариуцсан ахлах мэргэжилтэн Э.Болормаа 98.2 Гүйцэтгэлийн тайлан 42 Мэдээллийн сангийн бүртгэл, нээлттэй өгөгдөл, мэдээлэл хариуцсан мэргэжилтэн М.Номин 90.8 Гүйцэтгэлийн тайлан 43 Төрийн үйлчилгээний шинэчлэл хариуцсан мэргэжилтэн Л.Лхамдулам 86 Гүйцэтгэлийн тайлан 44 Төрийн цахим шилжилтийн загварчлал хариуцсан мэргэжилтэн Г.Далайцэрэн 88                 Гүйцэтгэлийн тайлан 3.1.Инновацын хэлтэс 45 Төр хувийн хэвшлийн түншлэл, гарааны бизнесийн хөгжил хариуцсан шинжээч Л.Нармандах 94.5           Гүйцэтгэлийн тайлан 46 Инновацын дэд бүтэц, технологи дамжуулалт хариуцсан ахлах мэргэжилтэн Б.Бадамсүрэн 94.7            Гүйцэтгэлийн тайлан 47 Их өгөгдлийн бодлогын хэрэгжилт хариуцсан мэргэжилтэн Д.Цэвэлмаа 89.1            Гүйцэтгэлийн тайлан Дөрөв.Харилцаа холбоо, кибер аюулгүй байдлын бодлогын хэрэгжилтийг зохицуулах газар 48 Харилцаа холбоо, кибер аюулгүй байдлын бодлогын хэрэгжилтийг зохицуулах газрын дарга Ч.Гүнсэнхорол  86.2              Гүйцэтгэлийн тайлан 49 Дэд бүтцийн төсөл, хөтөлбөр хариуцсан ахлах мэргэжилтэн Ш.Самданжамц 95.1             Гүйцэтгэлийн тайлан 50 Гамшгийн үеийн харилцаа холбооны бэлэн байдал хариуцсан ахлах мэргэжилтэн Г.Гантулга 88.7          Гүйцэтгэлийн тайлан 51 Дэд бүтцийн төсөл, хөтөлбөр хариуцсан мэргэжилтэн Н.Чулуунчимэг 91.9               Гүйцэтгэлийн тайлан 52 Радио давтамж хариуцсан мэргэжилтэн В.Батбаяр 89.5           Гүйцэтгэлийн тайлан 4.1.Кибер аюулгүй байдлын хэлтэс 53 Кибер аюулгүй байдлын бодлого хариуцсан ахлах шинжээч М.Оролзод 95.5          Гүйцэтгэлийн тайлан 54 Мэдээллийн аюулгүй байдлын аудит эрсдэлийн үнэлгээ хариуцсан ахлах мэргэжилтэн Б.Ундрал 91.2             Гүйцэтгэлийн тайлан 55 Кибер аюулгүй байдлын хамтын ажиллагаа хариуцсан мэргэжилтэн М.Мөнхтуул 90.3              Гүйцэтгэлийн тайлан Тав.Салбарын хяналт-шалгалт, үнэлгээ, дотоод аудитын газар 56 Салбарын хяналт-шинжилгээ, үнэлгээ, дотоод аудитын газрын дарга С.Цагаанхүү  93.4            Гүйцэтгэлийн тайлан 57 Салбарын бодлогын хяналт-шинжилгээ, үнэлгээ хариуцсан ахлах шинжээч А.Түвшинзаяа 92.5           Гүйцэтгэлийн тайлан 58 Гүйцэтгэлийн дотоод аудит хариуцсан ахлах мэргэжилтэн Б.Баясгалан 89               Гүйцэтгэлийн тайлан 59 Харилцаа холбооны хяналт шалгалт хариуцсан ахлах шинжээч Б.Бүрэнжаргал 91.9             Гүйцэтгэлийн тайлан 60 Эрсдэлийн удирдлага хариуцсан ахлах мэргэжилтэн А.Бурмаа 85.5               Гүйцэтгэлийн тайлан 61 Хяналт шалгалтын бүртгэл, мэдээллийн нэгдсэн сан хариуцсан ахлах мэргэжилтэн С.Шинэбаяр 90.6            Гүйцэтгэлийн тайлан —оОо—

Дроны туршилтын бүс байгуулна

Засгийн газрын энэ долоо хоногийн ээлжит хуралдаанаар Дроны туршилтын бүс байгуулах шийдвэрийн төслийг баталлаа. Тодруулбал, дрон, хүнгүй агаарын хөлгийн систем (UAS)-ийг 500 метрийн өндөрт турших байнгын ажиллагаатай туршилтын бүс (төрөлжсөн)-ийг Дархан-Уул аймаг болон Баянзүрх-Налайх дүүргийн нутаг дэвсгэрт байгуулна. Цаашид судалгаагаар тогтоогдсон бусад байршилд дроны туршилтын бүс байгуулахад шаардлагатай эрх зүйн болон бусад зохицуулалт хийх ажлыг эрчимжүүлнэ. Дроны туршилтын бүс байгуулснаар дэвшилтэт шинэ технологийг эх орондоо турших, олон улсын хөрөнгө оруулагчдыг татах, геологийн хайгуул, байгаль орчны тандалт шинжилгээ хийх, эрчим хүч, онцгой байдал, алслагдсан сум суурин газарт интернэтийн үйлчилгээг хүргэх арга хэрэгсэл болгон ашиглах юм. Мөн “Дрон такси” үйлчилгээг нэвтрүүлэх суурь нөхцөл бүрдэж байна. Энэ бүхнийг “Монгол Улсын бүсчилсэн хөгжлийн үзэл баримтлал” болон урт, дунд хугацааны хөгжлийн бодлогын баримт бичгүүдтэй уялдуулж, төр, хувийн хэвшлийн төлөөллийг оролцуулсан ажлын хэсгийг байгуулсан. Мөн Иргэний нисэхийн Ерөнхий газар, Газар зохион байгуулалт, геодези, зураг зүйн газар холбогдох бусад байгууллагатай хамтран агаарын замаас зайдуу, өндрийн хязгаарлалтай болон өндрийн хязгаарлалтгүй цэгийг тогтоожээ. Улмаар радио давтамж, радио долгион, цахилгаан соронзон орны нөлөөллийн судалгаа хийн, дроны туршилтын бүс байгуулах боломжтой газрын байршлыг тодорхойлж, Засгийн газрын хуралдаанаар танилцуулж, батлууллаа.   Монгол Улсад аливаа агаарын хөлөг, төхөөрөмжөөр гүйцэтгэх нисэхийн үйл ажиллагааг Иргэний нисэхийн тухай (1999), Радио долгионы тухай (1999), Улсын нисэхийн тухай (2003), Агаарын зайг нисэхэд ашиглах тухай (2003) хууль болон тэдгээрт нийцүүлэн гаргасан Иргэний нисэхийн багц дүрмээр зохицуулдаг. Үйл ажиллагаа эрхлэгчийн эрх, үүрэг, аюулгүй байдлын эрсдэл, нислэгт тэнцэх чадварын норм нормативыг тогтоон, нисэхийн агаарын зайг А, В, С, Е, F, G гэсэн ангилалд хувааж, холбогдох зөвшөөрлийг олгох байдлаар хэрэгжүүлж ирсэн.   Үүнээс дроныг нисэхийн агаарын зайг ашиглах G ангилалд хамааруулж, 25 кг-аас ихгүй жинтэй, газрын түвшнээс дээш 120 метрээс хэтрэхгүй өндөрт, зөвхөн өдрийн цагаар нисгэх зохицуулалттай. Мөн үндэсний болон нисэхийн аюулгүйн хамгаалалт, аюулгүй байдал, нийтийн ашиг сонирхлын бусад шалтгаанаар олон улс болон орон нутгийн нисэх буудал, “Иргэний нисэхийн дүрэм 71”-д  заасан хязгаарлалттай, хамгаалалттай бүсэд нислэг үйлддэггүй. Гэвч дэвшилтэт технологийн хөгжлийг дагаад дээрх хууль, эрх зүйн баримт бичгээр зохицуулж байсан дроны жин, хурд, нислэгийн өндөр болон зайн хязгаарлалт зэргээс давсан үзүүлэлттэй дронууд хэрэглээнд нэвтэрч эхэлсэн. Энэ нь агаарын зай болон аливаа нислэг хөдөлгөөнд аюул учруулах, хууль бус зүйлс тээвэрлэх, тагнуулын үйл ажиллагаа эрхлэх, кибер халдлага үйлдэх, зөвшөөрөлгүйгээр дроны туршилт хийж олон нийтийн аюулгүй байдалд халдах зэрэг эрсдлийг бий болгожээ. Тиймээс улс орнууд дэвшилтэт шинэ технологийг турших, нэвтрүүлэх суурь орчныг бүрдүүлж, энэ төрлийн бүтээгдэхүүн, үйлчилгээг дэмжих зорилгоор туршилтын чөлөөт бүс (Dron testing zone, Geo zone) байгуулан, нийгэм, эдийн засгийн хөгжлөө дэмжихээр зорьж байна.